Vrijdag
Hoe brengt u uw energiehuishouding in kaart?
Energie en balans 4 min leestijd
Door Sanne Vermeulen, redactie en begeleiding nagezien door Mark Rademaker, eindredactie praktijkbureau
Met een eenvoudige weekregistratie ziet u precies waar uw energie weglekt en wat haar terugbrengt. Zo wordt vaag vermoeidheidsgevoel een kaart met aanknopingspunten.
Uw energiehuishouding is de optelsom van wat u oplaadt en wat u leegloopt op een dag. U brengt haar in kaart door een week lang kort bij te houden wat u deed en hoe u zich daarna voelde. Na zeven dagen ziet u patronen die u met gevoel alleen niet zag.
Waarom is voelen alleen niet genoeg?
Vermoeidheid voelt als één deken over de hele week. In werkelijkheid lekt uw energie op specifieke plekken weg: een vergadering die u steeds uitput, een taak die u voor zich uitschuift, een avond waarop u eigenlijk wilde zeggen dat u geen zin had. De WHO beschrijft stress als een toestand van spanning die ontstaat als de eisen het vermogen te boven gaan; dat vermogen is per persoon en per dag verschillend. Zolang u niet meet waar uw energie heen gaat, blijft de oplossing gokwerk.
Hoe werkt de weekregistratie?
U schrijft per dag drie dingen op: welke drie activiteiten u de meeste tijd kostten, hoeveel energie u na elke activiteit had op een schaal van 1 tot 10, en welk moment van de dag u zich het meest uzelf voelde. Dat is alles. Geen app nodig, geen kleurenschema, geen dagboek van drie pagina's. Een notitieboekje en eerlijkheid volstaan.
Wat zoekt u in uw notities?
Na een week leest u uw lijst terug en markeert u twee kolommen: gevers en nemers. Een gever is iets dat u energie kost maar teruggeeft, zoals wandelen, een goed gesprek of concentratiewerk. Een nemer is iets dat u leeg laat, zoals eindeloos mailen, een verplichting die u niet koos of drie uur schermtijd voor bed. De meeste mensen ontdekken dat hun nemers voorspelbaar zijn en hun gevers verwaarloosd.
Wat doet u met de kaart?
U kiest één nemer die u komende week verkleint en één gever die u vergroot. Niet vijf, niet tien: één van elk. Verminderen kan betekenen dat u de vergadering van een uur terugbrengt tot veertig minuten, of dat u de taak delegeert die u wekenlang meesleept. Vergroten betekent dat u de wandeling die u altijd uitstelt in uw agenda zet alsof het een afspraak is.
Welke drie valkuilen maakt u?
De eerste is sjoemelen met de schaal: uzelf een 8 geven na een vergadering die u haatte omdat u niet wilt toegeven dat zij u kost. De registratie werkt alleen als u noteert wat u voelde, niet wat hoort te kloppen. De tweede is te veel willen veranderen: wie zijn hele week omgooit leert niets over wat werkte, want alles veranderde tegelijk. De derde is de kaart als bewijs van falen lezen in plaats van als meetinstrument. De kaart toont waar uw energie heen gaat; hij zegt niets over uw waarde.
Wanneer is een kaart niet genoeg?
Als uw energiehuishouding al maanden scheefstaat, als u 's ochtends al uitgeput wakker wordt of als uw vermoeidheid gepaard gaat met andere klachten, dan is een kaart het begin en niet het einde. Bespreek aanhoudende vermoeidheid met uw huisarts; de kaart die u maakte is dan geen overbodig werk maar juist het gespreksmateriaal dat u meebrengt.
De kaart zelf blijft trouwens nuttig lang nadat u hem maakte: leg hem na drie maanden opnieuw naast een weekregistratie en u ziet wat veranderde. Die tweede meting is waar de meeste mensen versteld van staan, want verbetering voelt in het dagelijks leven als niets; op papier is ze zichtbaar. De kaart maakt vooruitgang meetbaar op het enige terrein dat telt: uw eigen week.
Hoe deelt u de kaart met anderen?
De kaart is gemaakt voor uzelf, maar zijn kracht groeit zodra u hem laat zien. Thuis legt hij uit wat u eerder alleen voelde: niet "ik ben moe" maar "dinsdagen kosten me het meest, en die vergadering om vier uur is de grootste post". Dat is voor een partner of gezin een ander gesprek dan een klacht; het is een verdeling die u samen kunt bekijken. Op het werk werkt hetzelfde: een weekregistratie is voor een leidinggevende leesbaarder dan een gevoel, en de vraag om één vergadering te verplaatsen is kleiner dan de vraag om "minder stress".
Met een begeleider of uw huisarts is de kaart misschien wel het meest waard. In plaats van te beginnen met "het gaat niet goed" legt u een week op tafel waaruit iemand die het vak kent direct de knelpunten leest. U spaart drie gesprekken tasten in het duister, en de begeleider begint met uw echte week in plaats van met uw samenvatting ervan. De kaart is daarmee precies wat deze site in zijn werkschrift beoogt: een registratie die niet bij uzelf blijft maar die het gesprek dat volgt beter maakt. Wie zijn week eenmaal op papier zag, wil daarna nooit meer zonder dat overzicht praten.
Uw week was al een boekhouding voordat u hem opschreef; u las hem alleen nooit. De kaart maakt die boekhouding voor het eerst leesbaar, en een leesbare week is een week die u kunt bijsturen.